Kota Kinabalu, Isnin, 27 Oktober 2025
Perjanjian perdagangan dua hala yang ditandatangani antara Malaysia dan Amerika Syarikat semalam tidak memberi kesan ketara terhadap ekonomi Sabah kerana kebanyakan eksport negeri ini seperti produk berasaskan kayu dan kerajang tembaga ke Amerika Syarikat telah pun dikecualikan daripada tarif. Eksport utama Sabah yang lain ke negara tersebut ialah minyak dan gas, makanan laut serta minyak sawit.
Sabah Hanya Sumbang 0.5% Daripada Eksport Malaysia ke Amerika Syarikat
Walau bagaimanapun, perdagangan dua hala langsung antara Sabah dan Amerika Syarikat hanyalah sekitar 1 peratus, bersamaan kira-kira RM1 bilion daripada jumlah perdagangan Sabah sebanyak RM100 bilion. Bahagian Sabah dalam keseluruhan eksport Malaysia ke Amerika Syarikat hanyalah 0.5 peratus.
Sebagai perbandingan, jumlah keseluruhan eksport Malaysia yang dilaporkan ke Amerika Syarikat ialah RM183 bilion.
Bagi membuka pasaran minyak sawit Malaysia ke Amerika Syarikat, sebenarnya di bawah Perjanjian Perkongsian Trans-Pasifik (TPPA) pada tahun 2018, minyak sawit telah pun diberikan akses pasaran ke negara tersebut. TPPA kemudiannya telah digantikan dengan perjanjian perdagangan dua hala yang baharu.
Oleh itu, tidak hairanlah sekiranya komuniti perniagaan di Sabah tidak berkongsi keterujaan nasional terhadap apa yang digelar “tarif sifar” ke atas 1,711 produk Malaysia yang dijangka memberi manfaat kepada sektor farmaseutikal, aeroangkasa dan industri besar lain di Semenanjung Malaysia.
Dengan kata lain, perjanjian perdagangan Malaysia-Amerika Syarikat ini lebih banyak menguntungkan pengeluar serta industri utama di Semenanjung berbanding sektor ekonomi di Sabah atau Sarawak.
Kerajaan Persekutuan Kini Lebih Kukuh Untuk Membayar 40% Hasil Kepada Sabah
Dengan keterujaan nasional terhadap potensi manfaat ekonomi yang besar daripada Amerika Syarikat, rakyat Sabah kini boleh menjangkakan bahawa Kerajaan Persekutuan berada dalam kedudukan kewangan yang lebih kukuh untuk menunaikan tanggungjawab perlembagaan bagi membayar 40 peratus hasil Sabah, termasuk tunggakan pembayaran yang belum diselesaikan.
Bagi melaksanakan tanggungjawab tersebut, Kerajaan Persekutuan wajar segera mengumumkan bahawa ia tidak akan memfailkan rayuan terhadap penghakiman Mahkamah Tinggi serta akan mematuhi tempoh 180 hari yang ditetapkan untuk mencapai persetujuan mengenai jumlah pembayaran balik kepada Sabah, iaitu selewat-lewatnya pertengahan April 2026.
Datuk Yong Teck Lee
Presiden, Parti Maju Sabah (SAPP)
Mantan Ketua Menteri Sabah
(Mei 1996 – Mei 1998)